به گزارش آوای تبریز، مسئولانِ عزیزی که از وزارت جهاد کشاورزی انتظاراتی دارید، آیا به سرمایه و ابزار لازم برای تحققِ انتظارات نیز اندیشیدهاید؟ آب و خاک، دو رکن حیاتی و بنیادینی هستند که تولد و تداوم کشاورزی بر دوش آنهاست. انتظارات مسئولان محترم از وزارت جهاد کشاورزی میبایست در تراز و تناسب با اعتباراتی باشد که خود فراهم میسازند. اما دریغ و افسوس که در این حوزه، اعتبارات بخش آب و خاک هیچ نسبتی با نیازها و واقعیتهای بخش کشاورزی ندارد و انتظارات بلندپروازانه مسئولان نیز هیچ سنخیتی با بودجه ناچیز این بخش ندارد . پرسش ساده و در عین حال عمیق این است که : در حوزه پروژههای آب و خاک در بخش کشاورزی، به وزارت جهاد کشاورزی چه دادهاید و چه میخواهید؟ انصاف در نقد و ارزیابیِ عملکردها ؛ گمشده این روزهای بخش کشاورزی است .
■ حوزه آب :
از انتظار ۱۷۵ همتی تا بودجه ۵ همتی
در حوزه آب، برنامهها و اهداف بزرگی مانند آنچه در برنامه هفتم ترسیم شده، بر زمین سخت واقعیت میغلطد. برای تحقق اهداف سالانه در این حوزه، طبق برنامهریزیها نیاز به ۱۷۵ همت منابع مالی است. اما رقم تأمینشده در عمل کمتر از ۵ همت است. این فاصله عظیم و شکافی عمیق، خود گویای تمامی ناسازگاریهاست: با بودجه ۵ همتی، معجزه ۱۷۵ همتی میخواهید؟ این پرسش، عصاره تمامی ناعدالتیها در ارزیابی عملکردهاست. حقیقت این است که برای تکمیل پروژههای نیمهتمام و ضروری آب و خاک کشور، به ۱۶۰۰ همت سرمایه ، نیاز جدی وجود دارد. با این حال، وزارت جهاد کشاورزی با همین منابع محدود، دستاوردهایی داشته است، مانند اجرای ۳.۲ میلیون هکتار سامانه نوین آبیاری و راهاندازی ۱.۶ میلیون هکتار شبکه آبیاری فرعی.
■ حوزه خاک :
حفاظت از سرمایهای رو به فرسایش
خاکهای ایران گنجینهای محدود و در معرض تهدید هستند. از نظر توان تولید، خاکهای کشور در شش کلاس قرار میگیرند که کمتر از ۵ درصد آن در کلاس ۱ (با کیفیت بسیار بالا) و تنها حدود ۲۰ درصد آن در کلاس ۲ قرار دارد. وظیفه خطیر وزارت جهاد کشاورزی، حفاظت از همین زمینهای محدود و ارزشمند است. این رسالت دو وجه دارد :
الف ) تأمین مواد آلی و کود مورد نیاز :
نیاز سالانه بخش کشاورزی به انواع کودها حدود ۵ میلیون تن است. اما به دلیل کمبود منابع مالی، تأمینِ کود مورد نیاز به سختی به ۳.۵ میلیون تن میرسد و سالانه با یک شکاف ۱.۵ میلیون تنی مواجه هستیم. برای جبران این شکاف و تأمین کود مورد نیاز، بودجهای معادل ۳۰۰ میلیون دلار تصویب شده، اما بیش از ۶۰ میلیون دلار از آن (معادل ۲۰ درصد) تأمین نمیشود. این کمبود منابع، پرسشی بنیادین ایجاد میکند: وزیر جهاد کشاورزی با کمبود ۶۰ میلیون دلاری، چگونه میتواند عملکردی در تراز ۳۰۰ میلیون دلار ارائه دهد؟ اینجا است که سخن از مرگ عدالت در ارزیابی منصفانه عملکردها به میان میآید.
ب ) مبارزه جدی با تغییر کاربری اراضی :
در این بخش، وزارت جهاد کشاورزی دولت چهاردهم تحت راهبری مستقیم دکتر نوری وزیر محترم جهادکشاورزی و با همت عالی و تلاش شبانهروزی سازمان امور اراضی کشور ، با عزمی راسخ و قاطعیتی مثالزدنی مشغول اجرای قانون الزام سنددار کردن زمینهای کشاورزی است. هدفگذاری بر این است که تا پایان دولت چهاردهم، همه زمینهای کشاورزی دارای سند رسمی شوند. اهمیت این طرح هنگامی آشکار میشود که بدانیم طبق آمار رسمی، حدود ۵۸ درصد از اراضی کشاورزی کشور فاقد سند مالکیت هستند. اجرای این قانون دستاوردهای بسیار بزرگی به همراه خواهد داشت :
۱ . امکان دسترسی به تسهیلات :
کشاورزان با داشتن سند رسمی، میتوانند از وامها و تسهیلات بانکی برای توسعه کار خود استفاده کنند.
۲ . جلوگیری از خردشدن اراضی :
سنددار شدن از تقسیمبندیهای غیراصولی و خرد شدن زمینهای کشاورزی جلوگیری میکند.
۳ . صیانت از خاکهای باکیفیت و مبارزه با زمینخواری :
هویتدار شدن زمینها، مهمترین ابزار برای حفظ کاربری کشاورزی و مقابله با تغییر کاربری و زمینخواری است.
■ جمعبندی : وقت انصاف و عدالت است
متأسفانه در فضای کنونی، به جای حمایت از وزیری که در شرایطی دشوار و با کمبود منابع، طرحهای کلیدی مانند سنددار کردن زمینها را پیش میبرد و برای حفظ آب و خاک بخش کشاورزی میکوشد، شاهد آن هستیم که همه یک چوب برداشتهاند و افتادهاند به جان وزیر جهاد کشاورزی . و متأسفانه صدای مدافعان انصاف و عدالت در حمایت از این تلاشها خاموش است.
انتظارات باید متناسب با اعتبارات باشد.مشکل اصلی از آنجایی آغاز میشود که در نقد عملکرد وزارت جهاد کشاورزی، جای طلبکار و بدهکار عوض شده است.
زمانی که بودجه مورد نیاز برای پروژههای زیرساختی آب و خاک و حتی برای تأمین نهادههای حیاتی مانند کود به صورت کامل تأمین نمیشود، چگونه میتوان توقع معجزه داشت؟ ارزیابی منصفانه حکم میکند که عملکرد را در چارچوب امکانات و منابع در دسترس سنجید، نه بر اساس آرزوها و برنامههای روی کاغذ.
ثبت دیدگاه